Gwyddoniadur - Wicipedia
Neidio i'r cynnwys
Prif ddewislen
Prif ddewislen
symud i'r bar ochr
cuddio
Llywio
Hafan
Porth y Gymuned
Y Caffi
Materion cyfoes
Newidiadau diweddar
Erthygl ar hap
Cymorth
Chwilio
Chwilio
Gwedd
Rhoi
Creu cyfrif
Mewngofnodi
Offer personol
Rhoi
Creu cyfrif
Mewngofnodi
Cynnwys
symud i'r bar ochr
cuddio
Y dechrau
1
Hanes y gwyddoniadur
2
Geirdarddiad
3
Gweler hefyd
4
Cyfeiriadau
Toglo'r tabl cynnwys
Gwyddoniadur
223 iaith
Afrikaans
Alemannisch
አማርኛ
Aragonés
Ænglisc
Obolo
العربية
الدارجة
مصرى
অসমীয়া
Asturianu
Авар
Azərbaycanca
تۆرکجه
Башҡортса
Boarisch
Žemaitėška
Batak Toba
Bikol Central
Беларуская (тарашкевіца)
Беларуская
Betawi
Български
भोजपुरी
Banjar
ပအိုဝ်ႏဘာႏသာႏ
Bamanankan
বাংলা
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী
Brezhoneg
Bosanski
Буряад
Català
閩東語 / Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄
Нохчийн
Cebuano
کوردی
Corsu
Qırımtatarca
Čeština
Kaszëbsczi
Словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ
Чӑвашла
Dansk
Deutsch
Zazaki
Dolnoserbski
Kadazandusun
डोटेली
ދިވެހިބަސް
Ελληνικά
Emiliàn e rumagnòl
English
Esperanto
Español
Eesti
Euskara
فارسی
Fulfulde
Suomi
Føroyskt
Français
Frysk
Gaeilge
贛語
Gàidhlig
Galego
Avañe'ẽ
ગુજરાતી
Hausa
客家語 / Hak-kâ-ngî
Hawaiʻi
עברית
हिन्दी
Fiji Hindi
Hrvatski
Hornjoserbsce
Kreyòl ayisyen
Magyar
Հայերեն
Արեւմտահայերէն
Interlingua
Jaku Iban
Bahasa Indonesia
Interlingue
Iñupiatun
Ilokano
ГӀалгӀай
Ido
Íslenska
Italiano
日本語
Patois
Jawa
ქართული
Taqbaylit
Kabɩyɛ
Tyap
Kumoring
Қазақша
ភាសាខ្មែរ
ಕನ್ನಡ
한국어
Къарачай-малкъар
کٲشُر
Ripoarisch
Kurdî
Kernowek
Кыргызча
Latina
Ladino
Lëtzebuergesch
Лакку
Limburgs
Lombard
ລາວ
Lietuvių
Latgaļu
Latviešu
Madhurâ
मैथिली
Basa Banyumasan
Malagasy
Олык марий
Māori
Minangkabau
Македонски
മലയാളം
Монгол
ꯃꯤꯇꯩ ꯂꯣꯟ
मराठी
Bahasa Melayu
Malti
Mirandés
မြန်မာဘာသာ
مازِرونی
Nāhuatl
Napulitano
Nedersaksies
Plattdüütsch
नेपाली
नेपाल भाषा
Nederlands
Norsk nynorsk
Norsk bokmål
Nouormand
Diné bizaad
Chi-Chewa
Occitan
Oromoo
ଓଡ଼ିଆ
Ирон
ਪੰਜਾਬੀ
Papiamentu
Deitsch
Polski
Piemontèis
پنجابی
Ποντιακά
پښتو
Português
ရခိုင်
Română
Armãneashti
Tarandíne
Русский
Русиньскый
संस्कृतम्
Саха тыла
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ
Sardu
Sicilianu
Scots
سنڌي
Srpskohrvatski / српскохрватски
တႆး
සිංහල
Simple English
Slovenčina
سرائیکی
Slovenščina
Shqip
Српски / srpski
SiSwati
Seeltersk
Sunda
Svenska
Kiswahili
ꠍꠤꠟꠐꠤ
Ślůnski
தமிழ்
ತುಳು
తెలుగు
Тоҷикӣ
ไทย
Tagalog
Tolışi
Setswana
Toki pona
Tok Pisin
Türkçe
Xitsonga
Татарча / tatarça
ChiTumbuka
ئۇيغۇرچە / Uyghurche
Українська
اردو
Oʻzbekcha / ўзбекча
Vèneto
Tiếng Việt
Volapük
Walon
Winaray
Wolof
吴语
მარგალური
ייִדיש
ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ
文言
閩南語 / Bân-lâm-gí
粵語
中文
IsiZulu
Golygu dolenni
Erthygl
Sgwrs
Cymraeg
Darllen
Golygu
Golygu cod
Gweld hanes
Blwch offer
Adnoddau
symud i'r bar ochr
cuddio
Gweithredoedd
Darllen
Golygu
Golygu cod
Gweld hanes
Cyffredinol
Beth sy'n cysylltu yma
Newidiadau perthnasol
Dolen barhaol
Gwybodaeth am y dudalen
Cyfeirio at y dudalen hon
Cael URL byr
Switch to legacy parser
Argraffu/allforio
Llunio llyfr
Lawrlwytho fel PDF
Fersiwn argraffu
Mewn prosiectau eraill
Comin Wicimedia
Eitem Wicidata
Gwedd
symud i'r bar ochr
cuddio
Oddi ar Wicipedia
Brockhaus Konversations-Lexikon
Cyfrol ysgrifenedig gynhwysfawr, sy'n gasgliad o wybodaeth ar bwnc neu amrywiaeth o bynciau yw gwyddoniadur.
Hanes y gwyddoniadur[golygu | golygu cod]
Ysgrifennwyd cyfrolau gwyddoniadurol gan rai o awduron Groeg yr Henfyd, megis Aristoteles, a Plinius. Un o brif ganolfannau i weithgarwch o'r fath oedd Llyfrgell enwog Alecsandria yn Yr Aifft.
Yn ystod yr Oesoedd Canol, datblygwyd y dull gwyddonol a'r arfer o nodi ffynonellau gan ysgolheigion Mwslemaidd, a chynhyrchwyd sawl cyfrol gynhwysfawr. Ymysg y rhai mwyaf nodedig mae gwaith Abu Bakr al-Razi ar wyddoniaeth, 270 llyfr Al-Kindi, gwyddoniadur meddygol Ibn Sina, a chyfrolau hanes y Ash'ari, al-Tabri, al-Masudi, ac eraill.
Ysgrifennodd Cassiodorus (c.490 - c.580) wyddoniadur ar ddysg a'r Saith Celfyddyd, sef yr Institutiones divinarum et saecularium litterarum. Daeth y llyfr yn waith safonol yn yr Oesoedd Canol a astudid ledled Ewrop.
Datblygodd y gwyddoniadur modern o'r geiriadur yn ystod y 18g. Ymysg cyfrolau arloesol y ganrif honno mae'r Cyclopaedia, or Universal Dictionary of Arts and Sciences, Encyclopædia Britannica, a'r Brockhaus Konversations-Lexikon.
Cyhoeddwyd y gwyddoniadur aml-gyfrol Cymraeg cyntaf mewn deg cyfrol rhwng 1854 a 1879 dan yr enw Y Gwyddoniadur Cymreig, dan olygyddiaeth gyffredinol John Parry (1812-1874).
Geirdarddiad[golygu | golygu cod]
Ffurfiwyd y gair gwyddoniadur, gydag enghreifftiau o 1852 ymlaen, o'r terfyniad -iadur a'r gair gwyddon (sef cangen neilltuol o wybodaeth), o'r gair gwybod.[1]  Daw'r gair am wyddoniadur mewn llawer o ieithoedd (Saesneg encyclopaedia a (Ffrangeg encyclopédie er enghraifft) o'r gair Lladin Canol encyclopaedia, o'r gair Roeg ενγκύκλια παιδεία "addysg gyffredinol". Mae gan y Gymraeg gair cynhenid am wyddoniadur, ac yn anarferol yn hynny o beth.
Gweler hefyd[golygu | golygu cod]
Rhestr gwyddoniaduron Cymraeg
Cyfeiriadau[golygu | golygu cod]
↑  gwyddoniadur. Geiriadur Prifysgol Cymru. Adalwyd ar 10 Awst 2022.
Wiciadur
Chwiliwch am gwyddoniadur
yn Wiciadur.
Wedi dod o "https://cy.wikipedia.org/w/index.php?title=Gwyddoniadur&oldid=12605146"
Categorïau:
Gwybodaeth
Gwyddoniaduron
Llyfrau
Golygwyd y dudalen hon ddiwethaf ar 12 Mai 2024, am 15:46 .
Cafodd y dudalen ei rendro drwy ddefnyddio Parsoid.
Mae'r testun ar gael o dan Creative Commons Attribution-ShareAlike License;
gall telerau ychwanegol fod yn berthnasol.
Gweler y Telerau Gwasanaeth am fanylion.
Polisi preifatrwydd
Ynglŷn â Wicipedia
Gwadiadau
Cod Ymddygiad
Datblygwyr
Ystadegau
Datganiad cwcis
Golwg symudol
Chwilio
Chwilio
Toglo'r tabl cynnwys
Gwyddoniadur
223 iaith
Ychwanegu pwnc