Michał Falzmann – Wikipedia, wolna encyklopedia Przejdź do zawartości Menu główne Menu główne przypnij ukryj Nawigacja Strona główna Losuj artykuł Kategorie artykułów Najlepsze artykuły Częste pytania (FAQ) Dla czytelników O Wikipedii Kontakt Dla wikipedystów Pierwsze kroki Portal wikipedystów Ogłoszenia Zasady Pomoc Strony specjalne Ostatnie zmiany Szukaj Szukaj Wygląd Wspomóż Wikipedię Utwórz konto Zaloguj się Narzędzia osobiste Wspomóż Wikipedię Utwórz konto Zaloguj się Spis treści przypnij ukryj Początek 1 Działalność zawodowa Przełącz podsekcję Działalność zawodowa 1.1 Pierwszy kontroler FOZZ 2 Upamiętnienie 3 Życie prywatne 4 Przypisy Przełącz stan spisu treści Michał Falzmann 1 język Esperanto Edytuj linki Artykuł Dyskusja polski Czytaj Edytuj Edytuj kod źródłowy Wyświetl historię Narzędzia Narzędzia przypnij ukryj Działania Czytaj Edytuj Edytuj kod źródłowy Wyświetl historię Ogólne Linkujące Zmiany w linkowanych Prześlij plik Link do tej wersji Informacje o tej stronie Cytuj ten artykuł Zobacz skrócony adres URL Przełącz na starszy parser Drukuj lub eksportuj Utwórz książkę Pobierz jako PDF Wersja do druku W innych projektach Wikimedia Commons Element Wikidanych Wygląd przypnij ukryj Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Michał Falzmann Michał Falzmann (przed 18 lipca 1991) Data i miejsce urodzenia 28 października 1953 Jelenia Góra Data i miejsce śmierci 18 lipca 1991 Warszawa Zawód, zajęcie urzędnik państwowy Odznaczenia Multimedia w Wikimedia Commons Michał Tadeusz Falzmann (ur. 28 października 1953 w Jeleniej Górze, zm. 18 lipca 1991 w Warszawie) – polski urzędnik państwowy, inspektor Najwyższej Izby Kontroli, który wykrył wielkie nieprawidłowości w Funduszu Obsługi Zadłużenia Zagranicznego[1] i doprowadził do ich ujawnienia[2], czego wynikiem była afera FOZZ. Działalność zawodowa[edytuj | edytuj kod] Pracował w przedsiębiorstwie Agrotechnika[3], z którego zwolnił się, nie przyjmując należnego mu wynagrodzenia. Później był dyrektorem Polonu, zakładu produkującego urządzenia do pomiaru radioaktywności[potrzebny przypis] . Pierwszy kontroler FOZZ[edytuj | edytuj kod] Będąc kontrolerem Izby Skarbowej w Warszawie wykrył olbrzymie nadużycia w FOZZ. Gdy opisał odkrycie w prasie, wszedł w skład zespołu kontrolerów NIK[4]. 16 lipca 1991 skierował do dyrektora Oddziału Okręgowego NBP w Warszawie wniosek o udostępnienie informacji objętych tajemnicą bankową, o obrotach i stanach środków pieniężnych (gotówkowych i bezgotówkowych) FOZZ[2]. Tego samego dnia Anatol Lawina, dyrektor Zespołu Analiz Systemowych NIK, przedstawił mu polecenie służbowe prezesa NIK, prof. Waleriana Pańki, o odsunięciu go od wszelkich czynności kontrolnych prowadzonych przez zespół, w którym Falzmann dotychczas pracował[5][6]. Dwa dni później, 18 lipca 1991, Falzmann zmarł na zawał serca[7], mając 37 lat[8]. W kilka miesięcy po jego śmierci – w przeddzień zapowiedzianego ogłoszenia w Sejmie raportu na temat FOZZ[9] – w wypadku samochodowym pod Piotrkowem Trybunalskim zginęli najwyższy przełożony M. Falzmana – prezes NIK Walerian Pańko oraz dyrektor Biura Informacyjnego Kancelarii Sejmu RP Janusz Zaporowski[10]. Siedząca z przodu żona prof. Pańki oraz kierowca z BOR służbowej Lancii Thema nie odnieśli większych obrażeń[10]. Pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 113-5-15)[11]. Grób Michała Falzmanna na cmentarzu Powązkowskim Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod] Michałowi Falzmannowi poświęcony jest film dokumentalny Jerzego Zalewskiego, Oszołom[12], wyemitowany 6 marca 1995 w TVP1. W 2021 roku TVP Info wyemitowała reportaż pt. „Holding” red. Marcin Tulicki, który poruszył m.in. aspekty związane z aferą FOZZ i śmiercią Michała Falzmanna[13]. Postanowieniem z dnia 11 lutego 2009, „za wybitne osiągnięcia w podejmowaniu działań z zakresu kontroli państwowej, za umacnianie praworządności”, został przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego odznaczony pośmiertnie Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[14]. Jego imieniem nazwano ulicę na wrocławskim osiedlu Poświętne[15]. Życie prywatne[edytuj | edytuj kod] Był mężem tłumaczki[16] i publicystki[17] Izabeli Brodackiej-Falzmann[18] i ojcem pięciorga dzieci: Joanny, Zuzanny, Patryka, Anny i Marii[19]. Przypisy[edytuj | edytuj kod] ↑ OskarO. Górzyński OskarO., Michał Falzmann, badał aferę FOZZ do śmierci [online], rp.pl, 18 lipca 2011 [dostęp 2018-09-09] . 1 2 WojciechW. Cieśla WojciechW., Na kłopoty – FOZZ [online], Wyborcza.pl, 16 maja 2003 [dostęp 2018-09-09] . ↑ Kartka z kalendarza: dziś mija 60. rocznica urodzin Michała Falzmanna, „Niezależna Gazeta Obywatelska” [dostęp 2018-09-09]  (pol.). ↑ AgnieszkaA. Keller AgnieszkaA., FOZZ: matka wszystkich afer [online], Onet.pl, 3 listopada 2014 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2015-03-18] . ↑ FOZZ – matka wszystkich afer [online], Onet.pl, 6 września 2018 [dostęp 2018-09-09] . ↑ Afery głośniejsze od wyborów, „niedziela.pl” [dostęp 2018-09-09]  (pol.). ↑ Pamiętnik nieżyjącego inspektora odnaleziony. Rozwikła zagadkę afery FOZZ? [online], Gazeta [dostęp 2018-09-09]  (pol.). ↑ LeszekL. Szymowski LeszekL., Odnalezione zapiski wyjaśnią aferę FOZZ? [online], TVP Info, 7 czerwca 2009 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09] . ↑ RomanR. Wyborski RomanR., Dlaczego musiał zginąć Walerian Pańko? [online], rp.pl, 9 października 2016 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09] . 1 2 Kulisy śmierci prezesa NIK [online] [dostęp 2018-09-09]  (pol.). ↑ Cmentarz Stare Powązki: IZASŁAWA ZNOWSKA, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2019-11-02] . ↑ Oszołom w bazie filmpolski.pl ↑ Afera FOZZ, służby specjalne PRL, raje podatkowe. Reportaż "Holding" odsłania kulisy powstania TVN [online], polskieradio24.pl [dostęp 2024-11-28] . ↑ M.P. z 2009 r. Nr 32, poz. 449 ↑ Zumi – Wrocław, ul. Michała Tadeusza Falzmanna [dostęp 2011-08-07]. ↑ IzabelaI. Brodacka-Falzmann IzabelaI., Lekcja Rose Hu, „Warszawska Gazeta”, 4 września 2018 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09] . ↑ IzabelaI. Brodacka-Falzmann IzabelaI., Lista felietonów, „Warszawska Gazeta” [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09] . ↑ Listy do „Rzeczpospolitej” – „Badał aferę FOZZ do śmierci” [online] [dostęp 2018-09-06]  (pol.). ↑ Polityczne wdowy [online], Wirtualna Polska, 1 grudnia 2008 [dostęp 2017-03-23]  (pol.). Kontrola autorytatywna (osoba): ISNI: 0000000042073428 VIAF: 70986101 LCCN: no96045790 PLWABN: 9810576562805606 WorldCat: E39PBJgCH9Fqt4mw9jp4H3Qwmd Identyfikatory zewnętrzne: FilmPolski.pl: 421907 Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Michał_Falzmann&oldid=80209183” Kategorie: Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Pracownicy Najwyższej Izby Kontroli Urodzeni w 1953 Zmarli w 1991 Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Ludzie związani z FOZZ Ludzie urodzeni w Jeleniej Górze Ukryta kategoria: Artykuły z brakującymi przypisami od 2019-07 Tę stronę ostatnio edytowano 18 lip 2026 o 13:46. Strona została wyrenderowana z wykorzystaniem Parsoida. Tekst udostępniany na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania. Polityka prywatności O Wikipedii Korzystasz z Wikipedii tylko na własną odpowiedzialność Kontakty prawne i dotyczące bezpieczeństwa Powszechne zasady postępowania Dla programistów Statystyki Oświadczenie o ciasteczkach Wersja mobilna Szukaj Szukaj Przełącz stan spisu treści Michał Falzmann 1 język Dodaj wątek